AkzoNobel: Is de fusie met Axalta genoeg?

Waar de chemiesector ooit symbool stond voor de industriële kracht van Europa, is zij nu steeds vaker onderwerp van twijfel onder beleggers en analisten. Niet omdat de vraag naar chemie verdwijnt, maar omdat productie in Europa steeds minder logisch lijkt. Structureel hoge kosten en beleidsmatige onzekerheid dwingen bedrijven tot herpositionering. De cruciale vraag is: welke bedrijven passen zich aan, en welke blijven achter? AkzoNobel, een wereldwijde producent van verf en coatings, is daarbij een belangrijke speler om te volgen.

Koersverloop AkzoNobel het afgelopen jaar. Bron: Beursgenoten.

Chemiesector

De zorg onder beleggers en analisten over de Europese chemiesector komt niet voort uit een plotselinge vraaguitval, maar uit een structurele verslechtering van het vestigingsklimaat. Europa is voor kapitaalintensieve chemie de afgelopen jaren relatief duur, traag en onzeker geworden. Chemische productie is extreem energieintensief, terwijl Europese energieprijzen structureel hoger liggen dan in concurrerende regio’s zoals de Verenigde Staten en het Midden-Oosten. Daarbovenop komt dat Europa internationaal vooroploopt in klimaat- en milieuregulering. CO2-heffingen, het ETS-systeem, strengere PFAS-regels en uitgebreide rapportageverplichtingen verhogen niet alleen de kosten, maar vergroten ook de onzekerheid over toekomstige regelgeving. Voor nieuwe investeringen in chemische capaciteit, die vaak miljarden vergen en een lange terugverdientijd hebben is dat een belangrijk nadeel. De vergunningverlening in Europa is traag en juridisch complex, waardoor bedrijven steeds vaker kiezen voor de Verenigde Staten, China of het Midden-Oosten, waar het beleid voorspelbaarder is en overheden actiever ondersteunen. Bulkchemie is bovendien relatief eenvoudig te transporteren. Dit wordt versterkt door subsidie-asymmetrie. Waar de VS en China hun industrie actief ondersteunen met subsidies, goedkope financiering en energie, kiest Europa vooral voor regulering zonder compensatie.